COMBATTING WASTE CRIME

Κανόνες που εφαρμόζονται στα πλοία
Απαγορεύεται η εγκατάσταση ή η χρήση επικίνδυνων υλικών, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων αντιρρυπαντικών ενώσεων και συστημάτων, σε πλοία που καλύπτονται από τον Κανονισμό για την ανακύκλωση πλοίων (άρθρο 4 και παράρτημα Ι). Στα νέα πλοία καθώς και, στο μέτρο του δυνατού, στα υπάρχοντα πλοία και στα πλοία που προορίζονται για ανακύκλωση πρέπει να τηρείται κατάλογος επικίνδυνων υλικών. Πριν από την ανακύκλωση, ο κατάλογος αυτός θα πρέπει να συμπληρώνεται με κατάλογο των επικίνδυνων υλικών επί του πλοίου (άρθρο 5).

Μεταξύ των υλικών που δεν μπορούν να εγκατασταθούν καθόλου είναι ο αμίαντος, το PBC και οι εγκαταστάσεις που περιέχουν ουσίες που καταστρέφουν το όζον. Τα υπάρχοντα πλοία πρέπει να συμμορφώνονται με αυτές τις απαιτήσεις στο μέτρο του εφικτού. Από το 2021, τα πλοία που φέρουν σημαία τρίτης χώρας υποχρεούνται επίσης να διαθέτουν επί του πλοίου κατάλογο επικίνδυνων υλικών όταν καταπλέουν σε λιμένα ή αγκυροβόλιο κράτους μέλους. (Άρθρα 4, 5 και 12 και παράρτημα Ι του Κανονισμού για την ανακύκλωση πλοίων).

Οι επιθεωρήσεις διενεργούνται πριν από τη θέση του πλοίου σε λειτουργία ή πριν από την έκδοση του πιστοποιητικού απογραφής (αρχική επιθεώρηση), ανά διαστήματα που δεν υπερβαίνουν τα πέντε έτη (ανανεωτική επιθεώρηση), μετά από αλλαγή, αντικατάσταση ή σημαντική επισκευή (συμπληρωματική επιθεώρηση) και, τέλος, πριν από την απόσυρση του πλοίου από την υπηρεσία (τελική επιθεώρηση) (άρθρο 8). Πιστοποιητικό απογραφής εκδίδεται μετά την επιτυχή ολοκλήρωση αρχικής ή ανανεωτικής επιθεώρησης [άρθρο 9 παράγραφος 1]. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της τελικής επιθεώρησης, η αρμόδια αρχή εκδίδει «πιστοποιητικό ετοιμότητας για ανακύκλωση», το οποίο συμπληρώνεται από την απογραφή των επικίνδυνων υλικών και το σχέδιο ανακύκλωσης του πλοίου [άρθρο 9 παράγραφος 9].

Ένα πλοίο που φέρει σημαία τρίτης χώρας πρέπει να διαθέτει κατάλογο επικίνδυνων ουσιών όποτε καταπλέει σε λιμένα ή αγκυροβόλιο κράτους μέλους, εκτός αν συντρέχουν λόγοι ανωτέρας βίας ή επιτακτικοί λόγοι ασφαλείας, καθώς και για να μειωθεί ή να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος ρύπανσης ή για να αποκατασταθούν οι ελλείψεις. Η εγκατάσταση επικίνδυνων ουσιών σε λιμένα ή αγκυροβόλιο κράτους μέλους απαγορεύεται ή γίνεται υπό περιορισμούς (άρθρο 12).

Κάθε κράτος μέλος πρέπει να διαθέτει ορισμένη αρχή η οποία διενεργεί τακτικές επιθεωρήσεις των πλοίων. Η αρχική επιθεώρηση ενός νέου πλοίου πρέπει να διενεργείται πριν από τη θέση του πλοίου σε λειτουργία ή πριν από την έκδοση του πιστοποιητικού απογραφής. Για τα υπάρχοντα πλοία, η αρχική επιθεώρηση έπρεπε να διεξαχθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2020. Στόχος της μελέτης είναι να επαληθευτεί ότι το μέρος Ι του καταλόγου επικίνδυνων υλικών συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του κανονισμού. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση μιας αρχικής ή ανανεωτικής επιθεώρησης, η διοίκηση ή ένας αναγνωρισμένος οργανισμός εξουσιοδοτημένος από αυτήν εκδίδει πιστοποιητικό απογραφής για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα πέντε έτη (άρθρα 8 και 9 του Κανονισμού για την ανακύκλωση πλοίων).

Εγκαταστάσεις ανακύκλωσης πλοίων
Από τις 31 Δεκεμβρίου 2018, τα εμπορικά πλοία με σημαία ΕΕ πρέπει να ανακυκλώνονται σε ασφαλείς και περιβαλλοντικά ορθές εγκαταστάσεις ανακύκλωσης πλοίων που περιλαμβάνονται στον «Ευρωπαϊκό κατάλογο εγκαταστάσεων ανακύκλωσης πλοίων» (ο «Ευρωπαϊκός κατάλογος», βλ. προοίμιο, αιτιολογική σκέψη 7 του του Κανονισμού για την ανακύκλωση πλοίων). Ο εν λόγω Κανονισμός διευκρινίζει περαιτέρω ότι μια εγκατάσταση έχει εγκριθεί από τις αρμόδιες αρχές και βεβαιώνει ότι η εγκατάσταση έχει σχεδιαστεί, κατασκευαστεί και λειτουργεί με ασφαλή και περιβαλλοντικά ορθό τρόπο, ότι θεσπίζει συστήματα διαχείρισης και παρακολούθησης, διαδικασίες και τεχνικές που ελαχιστοποιούν και, στο μέτρο του εφικτού, εξαλείφουν τους κινδύνους για την υγεία των εργαζομένων και του πληθυσμού και τις δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον, και γενικότερα μια «ορθή διαχείριση και αποθήκευση» επικίνδυνων ουσιών και αποβλήτων (άρθρο 13). Ο ευρωπαϊκός κατάλογος τηρείται από την Επιτροπή (προοίμιο, αιτιολογική σκέψη 7), ενώ καταρτίστηκε για πρώτη φορά στις 19 Δεκεμβρίου 2016 και επικαιροποιείται περιοδικά.

Μια εταιρεία ανακύκλωσης πλοίων που διαθέτει εγκατάσταση ανακύκλωσης πλοίων σε τρίτη χώρα και σκοπεύει να ανακυκλώνει πλοία που φέρουν τη σημαία κράτους μέλους πρέπει να υποβάλει αίτηση στην Επιτροπή για την καταχώριση της εν λόγω εγκατάστασης ανακύκλωσης πλοίων στον ευρωπαϊκό κατάλογο. Προκειμένου να χορηγηθεί η εν λόγω καταχώριση, η αίτηση πρέπει να συνοδεύεται από αποδεικτικά στοιχεία ότι η εγκατάσταση ανακύκλωσης πλοίων πληροί τις ανωτέρω απαιτήσεις, τα οποία πρέπει να πιστοποιούνται από ανεξάρτητο ελεγκτή με τα κατάλληλα προσόντα μετά από επιτόπια επιθεώρηση (άρθρο 15).

Κατά την προετοιμασία της αποστολής ενός πλοίου για ανακύκλωση, οι πλοιοκτήτες υποχρεούνται να παρέχουν στον φορέα εκμετάλλευσης της μονάδας ανακύκλωσης πλοίων όλες τις σχετικές με το πλοίο πληροφορίες που είναι απαραίτητες για την κατάρτιση του λεγόμενου σχεδίου ανακύκλωσης πλοίων. Πρέπει επίσης να κοινοποιήσουν στην αρμόδια αρχή του κράτους μέλους την πρόθεσή τους να ανακυκλώσουν το πλοίο σε συγκεκριμένη εγκατάσταση ή εγκαταστάσεις ανακύκλωσης πλοίων. Οι πλοιοκτήτες είναι υπεύθυνοι για το πλοίο και λαμβάνουν μέτρα για τη συντήρηση του πλοίου σύμφωνα με τις απαιτήσεις της διοίκησης του κράτους μέλους του οποίου τη σημαία φέρει το πλοίο, μέχρις ότου ο φορέας εκμετάλλευσης της εγκατάστασης ανακύκλωσης πλοίων αναλάβει την ευθύνη για το πλοίο.