Παράνομη επεξεργασία και διάθεση αποβλήτων
Οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους (ΟΤΚΖ)
Η οδηγία 2000/53/ΕΚ για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους, περιλαμβάνει κανόνες που ευνοούν την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων από μεταχειρισμένα οχήματα καθώς και την ανάκτησή τους. Οι κανόνες αυτοί αποσκοπούν στον περιορισμό της χρήσης επικίνδυνων ουσιών στα οχήματα και στη μείωσή τους στο μέτρο του δυνατού από τη σύλληψη του οχήματος και μετά, «ιδίως προκειμένου να προλαμβάνεται η ελευθέρωσή τους στο περιβάλλον, να καθίσταται η ανακύκλωση ευκολότερη και να αποφεύγεται η ανάγκη διάθεσης επικινδύνων αποβλήτων» [άρθρο 4 παρ. 1 στοιχείο α)]. Ο σχεδιασμός και η παραγωγή των νέων οχημάτων πρέπει συνεπώς να λαμβάνει πλήρως υπόψη και να διευκολύνει την αποσυναρμολόγηση, επαναχρησιμοποίηση και ανάκτηση των μεταχειρισμένων οχημάτων, καθώς και την ενσωμάτωση όλο και περισσότερων ανακυκλωμένων υλικών στα οχήματα και σε άλλα προϊόντα. Τα βαρέα μέταλλα, όπως ο μόλυβδος, ο υδράργυρος, το κάδμιο ή το εξασθενές χρώμιο αποκλείονται, αλλά για αυστηρά καθορισμένες χρήσεις (άρθρο 4).
Η συλλογή των ΟΤΚΖ πρέπει να εξασφαλίζεται από τους «οικονομικούς φορείς», οι οποίοι περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, για τους σκοπούς της οδηγίας, τους παραγωγούς, τους διανομείς, αλλά και άλλους φορείς επεξεργασίας οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους (άρθρο 2 παράγραφος 10). Οι εν λόγω οικονομικοί φορείς πρέπει να δημιουργήσουν συστήματα για τη συλλογή όλων των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους, τη μεταφορά τους σε εγκαταστάσεις συλλογής που είναι επαρκώς διαθέσιμες στην επικράτεια ενός κράτους μέλους και στη συνέχεια σε εγκεκριμένη εγκατάσταση επεξεργασίας. Εκδίδεται πιστοποιητικό καταστροφής, το οποίο αποτελεί προϋπόθεση για τη διαγραφή του οχήματος στο τέλος του κύκλου ζωής του.
Η παράδοση του οχήματος σε μια τέτοια εγκεκριμένη εγκατάσταση επεξεργασίας «δεν συνεπάγεται κόστος για τον τελευταίο κάτοχο ή/και ιδιοκτήτη, ως αποτέλεσμα του γεγονότος ότι το όχημα έχει μηδενική ή αρνητική αξία στην αγορά» (άρθρο 5). Εναπόκειται στους παραγωγούς να καλύψουν το σύνολο ή σημαντικό μέρος του κόστους ενός τέτοιου συστήματος ή να παραλάβουν άμεσα τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους (υπόθεση C-64/09 Επιτροπή κατά Γαλλίας), και αυτό λειτουργεί ως κίνητρο για να αποτρέψουν ή να περιορίσουν την παραγωγή αποβλήτων ήδη από το στάδιο του σχεδιασμού.
Τα εν λόγω οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής και τα μεταχειρισμένα εξαρτήματα «μεταφέρονται εγκεκριμένες εγκαταστάσεις επεξεργασίας». Τα κράτη μέλη πρέπει να λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίζουν την επαρκή διαθεσιμότητα τέτοιων εγκαταστάσεων συλλογής στο έδαφός τους και ότι οι εν λόγω εγκαταστάσεις συλλογής παρέχουν πιστοποιητικά καταστροφής, τα οποία αποτελούν προϋπόθεση για τη διαγραφή των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους (άρθρο 5).
The delivery of an ELV to such an authorised facility must occur “without any cost for the last holder and/or owner as a result of the vehicle’s having no or a negative market value.” It is for the producer to bear such costs or, alternatively, to take the ELV back directly [Article 5(4)].
Η παράνομη επεξεργασία και διάθεση των ΟΤΚΖ είναι υψίστης σημασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, δεδομένου ότι τα ΟΤΚΖ παράγουν ετησίως μεταξύ 8 και 9 εκατομμυρίων τόνων αποβλήτων στην ΕΕ 
. Επιπλέον, οι εξαγωγές μεταχειρισμένων αυτοκινήτων είναι ένα αυξανόμενο χαρακτηριστικό της ευρωπαϊκής αγοράς αυτοκινήτων, όπως και το ότι το εμπόριο μεταχειρισμένων αυτοκινήτων καλύπτει ορισμένες παράνομες δραστηριότητες, όπως η εξαγωγή κατεστραμμένων ή κλεμμένων αυτοκινήτων. Σημαντικός αριθμός αυτοκινήτων διαλύεται από μη αδειοδοτημένους φορείς που αφαιρούν τα οικονομικά επιθυμητά μέρη. Ορισμένα αυτοκίνητα εγκαταλείπονται αντί να διαλυθούν κανονικά .