Wprowadzenie
Uważa się, że dostęp do wymiaru sprawiedliwości ma kluczowe znaczenie dla ochrony środowiska, ponieważ prawo ochrony środowiska zwykle cierpi na deficyt egzekwowania z kilku różnych powodów; od niezdolności do niechęci rządów krajowych do wdrażania przepisów w wystarczający sposób oraz z uwagi na fakt, że większość przepisów prawa ochrony środowiska nie przyznaje jednostkom praw, na które można się powołać w sądzie.
W odniesieniu do unijnego prawa ochrony środowiska Komisja Europejska stwierdziła, że głównym powodem, dla którego przepisy z zakresu prawa ochrony środowiska są w mniejszym stopniu egzekwowane w porównaniu z przepisami dotyczącymi na przykład rynku wewnętrznego, jest brak motywacji finansowej w sprawach dotyczących ochrony środowiska. Co więcej, funkcjonowanie rynku wewnętrznego może zostać zakłócone, jeśli przepisy dotyczące ochrony środowiska nie są w pełni egzekwowane, ponieważ stwarza to nierówne warunki konkurencji gospodarczej na terytorium Unii w zależności od danego państwa członkowskiego, co może dać podmiotom gospodarczym, które nie przestrzegają swoich zobowiązań, przewagę ekonomiczną nad tymi, które przestrzegają przepisów dotyczących ochrony środowiska.
Dostęp do sądu jest nie tylko częścią prawa do skutecznej ochrony prawnej (sądowej), zagwarantowanego w unijnym porządku prawnym przez art. 47 Karty praw podstawowych, ale i prawem samym w sobie, które umożliwia jednostkom egzekwowanie innych praw 
. W sprawach ochrony środowiska - jak podkreśla TSUE - celem zapewnienia szerokiego dostępu do sądu jest zachowanie, ochrona i poprawa jakości środowiska oraz przypisanie społeczeństwu aktywnej roli w tym zakresie . Ta rola społeczeństwa jest wyraźnie widoczna w celach i treści przyjętej w Aarhus w dniu 25 czerwca 1998 r. Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (dalej jako: Konwencja, Konwencja z Aarhus, KA).
Stronami Konwencji są wszystkie państwa członkowskie oraz Unia Europejska, która przyjęła w określonym zakresie przepisy implementujące Konwencję w odniesieniu do instytucji Unii oraz państw członkowskich. W tym kontekście standard w zakresie dostępu do wymiaru sprawiedliwości w dziedzinie środowiska kształtowany jest w pierwszej kolejności przez Konwencję (która wiąże Unię i jej państwa członkowskie), a następnie w przyjętych regulacjach unijnych stanowiących wykonanie zobowiązań wynikających z Konwencji w odniesieniu do państw członkowskich oraz w drodze prośrodowiskowej wykładni prawa unijnego (w tym Konwencji z Aarhus) przez TSUE.